Πόλεμος στην Ουκρανία: Η Εκκλησία & οι άλλοι

Η Εκκλησία της Ελλάδος, η Ορθοδοξία, για μια ακόμη φορά στοχοποιείται  με αφορμή τον πόλεμο στην Ουκρανία. Κατηγορείται πως είναι ανύπαρκτη και απούσα μπροστά σε μια κρίσιμη κατάσταση.

Για τους ανθρώπους της Ορθοδοξίας ωστόσο, τέτοιου είδους κατηγορίες δεν είναι πρωτόγνωρες. Έχουν ξαναζήσει μέσα στην μακρόχρονη πορεία της Εκκλησίας, άτομα συνήθως με ελλειμματική ή και ανύπαρκτη θεολογική κατάρτιση να εκτοξεύουν εναντίον τους ανόσιες κουβέντες, ενώ δεν έλλειψαν και οι φορές εκείνες, που προχώρησαν σε πράξεις βεβήλωσης.

Πριν λίγες ημέρες, η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος έστειλε μήνυμα για τον πόλεμο στην Ουκρανία, το οποίο διαβάστηκε στους ναούς την Κυριακή με την προτροπή για εγκάρδια προσευχή. Στην Εγκύκλιο της η ΔΙΣ από τις πρώτες κιόλας γραμμές αναφέρει,

«Ἡ Ἱ­ερά Σύ­νο­δος … ἀ­πο­φά­σισε νά ἀ­πευ­θυν­θεῖ καί πάλι πρός τόν Ἱ­ερό Κλῆρο καί τόν εὐ­σεβῆ Ὀρ­θό­δοξο Λαό, ἐκ­φρά­ζον­τας τήν θλίψη καί τήν ἀ­γω­νία Της γιά τόν κα­τα­στρε­πτικό πό­λεμο πού δι­ε­ξά­γε­ται ἐναντίον τῆς Οὐ­κρα­νίας. Ἡ Ἱ­ερά Σύ­νο­δος αἰ­σθά­νε­ται ἔν­τονο τό χρέος νά κα­τα­δι­κά­σει τήν βί­αιη εἰ­σβολή τῶν ρωσικῶν στρατευμάτων καί τόν πό­λεμο στήν Οὐ­κρα­νία καί νά ὑ­ψώ­σει φωνή δι­α­μαρ­τυ­ρίας γιά ὅλα τά, ὡς μή ὤ­φειλε, θύ­ματα τοῦ πο­λέ­μου καί ὅ­λους τούς δι­ω­κο­μέ­νους. Θρη­νεῖ γιά ὅ­σους θα­να­τώ­θη­σαν, ἀλλά καί γιά ὅ­σους ἀ­κόμη δο­κι­μά­ζον­ται καί δι­ώ­κον­ται».

Είναι προφανές ότι η Ελλαδική Εκκλησία παίρνει ξεκάθαρη θέση απέναντι στην εισβολή του καθεστώτος Πούτιν και στηρίζει τον ουκρανικό λαό. Δεν προσπαθεί να βρει καμία δικαιολογία, όπως έχουμε δει να κάνουν αυτό τον καιρό πολλοί, κατά τα άλλα λαλίστατοι «ευαίσθητοι ανθρωπιστές». Για του λόγου το αληθές, σε άλλο σημείο της Εγκυκλίου τονίζεται:

“Εξ ε­πό­ψεως Ορ­θο­δό­ξου, κα­νένα γε­γο­νός, κα­μία πρό­κληση, κα­μία ε­πι­δί­ωξη και κα­μία πρό­φαση δεν δύ­να­ται να δι­και­ο­λο­γή­σει την θη­ρι­ω­δία του πο­λέ­μου, η φύση του ο­ποίου προ­ϋ­πο­θέ­τει την ε­πι­βολή της βου­λή­σεως του ι­σχυ­ρού στον α­νί­σχυρο. Τοι­ου­το­τρό­πως, πα­ραάγε­ται το λε­γό­μενο «δί­καιο» του ισχυ­ρού, το ο­ποίο, βε­βαίως, δεν έ­χει κα­μία σχέση με την έν­νοια της δι­και­ο­σύ­νης, της α­γά­πης και της ε­λευ­θε­ρίας, που ευ­αγ­γε­λί­ζε­ται ο Χρι­στός”.

Η διγλωσσία δεν ταιριάζει στην Ορθοδοξία και το αποδεικνύει για άλλη μια φορά. Την στιγμή που αριστερόστροφοι καλλιτέχνες αρκούνται σε δηλώσεις του «ναι μεν αλλά» και σε συλλαλητήρια – παρωδίες για να στηρίξουν γενικά και αόριστα τον άνθρωπο και την ειρήνη, η Εκκλησία παίρνει μια θέση χωρίς αστερίσκους και υποσημειώσεις. Οι ίδιοι επαγγελματίες επαναστάτες που συχνά πυκνά κατηγορούν την Εκκλησία για ατολμία, είτε με την ηχηρή σιωπή τους, είτε με θέσεις αόριστες, ξεγυμνώνονται με αφορμή το ουκρανικό και δείχνουν το πραγματικό τους πρόσωπο.

Επίσης, η “προοδευτική διανόηση” της Μεταπολίτευσης, φαίνεται πως αγωνιά περισσότερο να επικοινωνήσει την φιλανθρωπία της και την αλληλεγγύη της προς τον ουκρανικό λαό. Η Εκκλησία της Ελλάδος την ίδια περίοδο, αθόρυβα επιτελεί σημαντικό έργο. Έχει απευθύνει δηλαδή, έκκληση προς τους αρμοδίους εκ­κλη­σι­α­στι­κούς ηγέτες με σκοπό την ου­σι­α­στική παρέμβαση τους προς τους κο­σμι­κούς άρ­χον­τες της δι­και­ο­δο­σίας τους για τον τερ­μα­τι­σμό του πο­λέ­μου. Ο ίδιος ο  Μακαριώτατος Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ.κ. Ιερώνυμος απηύθυνε έκκληση προς τον Μακαριώτατο Πατριάρχη Μόσχας και πασών των Ρωσιών κ.κ. Κύριλλο και ζητά να ενεργήσει για τον τερματισμό του πολέμου. Παράλληλα, έχει ήδη θέ­σει στην διάθεση της Πο­λι­τείας,  δομές της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών και Ι­ε­ρών Μη­τρο­πόλεων, κα­θώς και ξενώνες της Αστικής Μη Κερδοσκοπικής Εται­ρείας «Συ­νύπαρ­ξις» και του Φι­λαν­θρω­πι­κού Ορ­γα­νι­σμού «Α­ΠΟ­ΣΤΟΛΗ», για την φι­λο­ξε­νία Ουκρανών προ­σφύγων, ιδίως παι­διών και α­συ­νόδευ­των ανηλίκων.

Όλα αυτά δεν είναι πρωτόγνωρα για την Εκκλησία μας. Πολλές φορές στην μακρόχρονη ιστορία της, η Εκκλησία της Ελλάδος έχει κατηγορηθεί για ατολμία και ανορθολογισμό. Και είναι βέβαια αληθές πως υπάρχουν κατά καιρούς περιττές παραφωνίες. Παραφωνίες όμως που υπερτονίζονται σκόπιμα και από εξαιρέσεις, παρουσιάζονται ως κανονιστική αρχή.

Την 25η Μαρτίου 2022 είναι η 201^η  επέτειος από την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης. Όπως  την περίοδο εκείνη, ο ρόλος της και η αποστολή της Εκκλησίας και των κληρικών επιδεικτικά λοιδορήθηκαν και περιφρονήθηκαν, έτσι και τώρα με τον πόλεμο στην Ουκρανία, η Ορθοδοξία, η Εκκλησία κατηγορήθηκε και υπέστη έναν ιδιότυπο διωγμό. Παρόλα αυτά, η Εκκλησία της Ελλάδος όπως κάνει τόσα χρόνια, έτσι και τώρα θα συνεχίσει να επιτελεί αθόρυβα το έργο της και να συμπαραστέκεται σε όσους το έχουν ανάγκη.