Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ βάζει τέλος στα σενάρια περί άμεσης επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35, ξεκαθαρίζοντας ότι η Άγκυρα δεν πληροί ακόμη τις νόμιμες προϋποθέσεις που θέτει η αμερικανική νομοθεσία.
Η θέση αυτή διατυπώνεται με σαφήνεια σε επίσημη επιστολή του Γραφείου Νομοθετικών Υποθέσεων του Στέιτ Ντιπάρτμεντ προς τον Δημοκρατικό βουλευτή Γουέσλι Μπελ. Ο βουλευτής είχε απευθύνει ερώτημα απευθείας στον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ για τις αμερικανοτουρκικές σχέσεις, τις κυρώσεις CAATSA, το μέλλον των F-35 και τις σχέσεις της Τουρκίας με τη Χαμάς. Ο Λευκός Οίκος ανέθεσε την απάντηση στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ, το οποίο απάντησε εκ μέρους του προέδρου.
Το νομικό τείχος για τα F-35: S-400 και CAATSA
Σύμφωνα με την επιστολή, η αμερικανική πολιτική παραμένει αμετάβλητη και διέπεται αυστηρά από δύο νομοθετικά κείμενα: το άρθρο 231 του νόμου CAATSA (Countering America’s Adversaries Through Sanctions Act) και το άρθρο 1245 του Νόμου περί Εξουσιοδότησης Εθνικής Άμυνας (NDAA) για το οικονομικό έτος 2020.
Όπως τονίζει η Ουάσινγκτον, πριν εξεταστεί οποιαδήποτε πιθανή μεταφορά F-35 στην Τουρκία, η Άγκυρα οφείλει να συμμορφωθεί πλήρως. Οι τρεις βασικές προϋποθέσεις είναι: πρώτον, να μην διαθέτει πλέον το ρωσικό αντιαεροπορικό σύστημα S-400 και τον συναφή εξοπλισμό του, δεύτερον, να παράσχει αξιόπιστες διαβεβαιώσεις ότι δεν θα αποκτήσει ξανά το σύστημα στο μέλλον και τρίτον, να εκπληρώσει όλες τις υπόλοιπες διαδικασίες πιστοποίησης που προβλέπει ο νόμος.
Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ επισημαίνει ρητά ότι οι προϋποθέσεις αυτές δεν έχουν ακόμη εκπληρωθεί. Παράλληλα, υπογραμμίζει ότι οποιαδήποτε διαδικασία επίλυσης του ζητήματος των S-400 θα πρέπει να είναι διαφανής, πλήρως σύμφωνη με την αμερικανική νομοθεσία και συμβατή με τα συμφέροντα εθνικής ασφάλειας των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η ισορροπία με την Άγκυρα: ΝΑΤΟ, Ερντογάν και ο ρόλος στη Γάζα
Στο ίδιο έγγραφο γίνεται αναφορά και στην πρόσφατη συνάντηση του Ντόναλντ Τραμπ με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στην Άγκυρα. Η αμερικανική πλευρά σημειώνει ότι θα συνεχίσει να συνεργάζεται με την Τουρκία για την εξεύρεση λύσης στο ζήτημα των S-400, επιδιώκοντας την ενίσχυση της συνοχής εντός του ΝΑΤΟ. Οι διμερείς σχέσεις, όπως αναφέρεται, βασίζονται σε κοινές ανησυχίες για την ασφάλεια και σε ισορροπημένες εμπορικές σχέσεις, με την Ουάσινγκτον να ζητά λογοδοσία όταν οι ενέργειες της Άγκυρας υπονομεύουν τα αμερικανικά συμφέροντα.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αναφορά στη Χαμάς. Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ αναγνωρίζει ότι οι ανησυχίες για τις σχέσεις Τουρκίας-Χαμάς παραμένουν, ωστόσο πιστώνει στην Άγκυρα ότι αξιοποίησε τις επαφές της με την πολιτική ηγεσία της οργάνωσης για να προωθηθεί το ειρηνευτικό σχέδιο του Προέδρου Τραμπ για τη Γάζα και να γίνει αποδεκτή η πρώτη φάση της κατάπαυσης του πυρός.
