Ο υπερυπολογιστής «Δαίδαλος» εγκαινιάστηκε σήμερα, Δευτέρα 19 Οκτωβρίου, στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη. Πρόκειται για μια επένδυση που διευρύνει τις τεχνολογικές δυνατότητες της χώρας και προσφέρει σε επιστήμονες, επιχειρήσεις και δημόσιους φορείς πρόσβαση σε υπολογιστικούς πόρους υψηλών επιδόσεων.
Στην εκδήλωση, ο πρωθυπουργός ενεργοποίησε συμβολικά το σύστημα και υπογράμμισε τη σημασία της ανάπτυξης εγχώριων υποδομών. Όπως επισήμανε, η Ελλάδα χρειάζεται να αξιοποιήσει τις δυνατότητες της Τεχνητής Νοημοσύνης και να περιορίσει την εξάρτησή της από υπηρεσίες στις οποίες η πρόσβαση καθορίζεται εκτός των συνόρων της.
Η σημασία του έργου ξεπερνά την εγκατάσταση ενός ισχυρού μηχανήματος. Αφορά τη δυνατότητα να πραγματοποιούνται απαιτητικές έρευνες, να δοκιμάζονται νέες εφαρμογές και να αναπτύσσονται υπηρεσίες στην Ελλάδα. Για ένα πανεπιστημιακό εργαστήριο ή μια μικρή τεχνολογική επιχείρηση, η πρόσβαση σε τέτοιους πόρους μπορεί να καθορίσει εάν μια ιδέα θα παραμείνει στο χαρτί ή θα περάσει στη δοκιμή και στην εφαρμογή.
Οι δυνατότητες του Δαίδαλου
Ο «Δαίδαλος» πέτυχε μετρούμενη επίδοση 85,69 petaflops. Αυτό αντιστοιχεί σε περίπου 85.690.000.000.000.000 πράξεις κινητής υποδιαστολής ανά δευτερόλεπτο, στη δοκιμή αξιολόγησης LINPACK. Με αυτή την επίδοση κατέλαβε την 31η θέση στην παγκόσμια κατάταξη TOP500 του Ιουνίου 2026. Παράλληλα, βρέθηκε στην 23η θέση της Green500, η οποία αξιολογεί την ενεργειακή αποδοτικότητα των υπερυπολογιστών.
Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος, εάν ένας άνθρωπος μπορούσε να εκτελεί μία πράξη κάθε δευτερόλεπτο, αδιάκοπα, θα χρειαζόταν περίπου 2,7 δισεκατομμύρια χρόνια για να φτάσει τον αριθμό πράξεων που αντιστοιχεί σε ένα δευτερόλεπτο αυτής της επίδοσης. Πρόκειται για ενδεικτική αριθμητική σύγκριση, που βοηθά να κατανοήσουμε την κλίμακα.
Πώς επιτυγχάνεται αυτή η ταχύτητα; Ένας υπερυπολογιστής συνδυάζει πολλές υπολογιστικές μονάδες που εργάζονται παράλληλα. Ένα σύνθετο πρόβλημα χωρίζεται σε επιμέρους εργασίες, οι οποίες εκτελούνται ταυτόχρονα και στη συνέχεια συνδυάζονται. Έτσι γίνεται εφικτή η επεξεργασία τεράστιων δεδομένων και η εκτέλεση απαιτητικών προσομοιώσεων.
Το σύστημα βασίζεται σε τεχνολογία της Hewlett Packard Enterprise και διαθέτει επιταχυντές NVIDIA GH200 Grace Hopper. Χρησιμοποιεί άμεση υγρή ψύξη για την απομάκρυνση της θερμότητας από τα εξαρτήματά του. Η ενεργειακή αποδοτικότητα έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η λειτουργία τέτοιων υποδομών απαιτεί σημαντικούς πόρους.
Από την έρευνα στην πράξη
Οι εφαρμογές καλύπτουν πεδία με άμεσο ενδιαφέρον για την κοινωνία και την οικονομία. Σύμφωνα με τη EuroHPC, ο «Δαίδαλος» μπορεί να υποστηρίξει την ιατρική έρευνα, τη μετεωρολογία, την ανάλυση μεγάλων δεδομένων και την ανάπτυξη έξυπνων συστημάτων μεταφορών. Οι υπολογιστικοί του πόροι προορίζονται για την επιστημονική κοινότητα, τη βιομηχανία και τον δημόσιο τομέα.
Στη μετεωρολογία, για παράδειγμα, η ισχύς αυτή επιτρέπει την εξέταση σύνθετων μοντέλων και περισσότερων σεναρίων. Στην έρευνα, διευκολύνει εργασίες που απαιτούν μεγάλο αριθμό υπολογισμών. Για τις επιχειρήσεις, δημιουργεί δυνατότητες δοκιμής και ανάπτυξης εφαρμογών χωρίς να χρειάζεται καθεμία να αποκτήσει αντίστοιχο εξοπλισμό.
Ιδιαίτερη θέση έχει η σύνδεση με το PHAROS, το ελληνικό εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης. Ο «Δαίδαλος» αποτελεί την υπολογιστική βάση του εγχειρήματος. Γύρω από αυτήν οργανώνονται υπηρεσίες υποστήριξης, εκπαίδευσης και συνεργασίας, ώστε ερευνητές και επιχειρήσεις να αξιοποιούν αποτελεσματικά τις διαθέσιμες δυνατότητες.
Οι προτεραιότητες του PHAROS περιλαμβάνουν την υγεία, την ελληνική γλώσσα και τον πολιτισμό, καθώς και τη βιωσιμότητα. Σε αυτά τα πεδία επιδιώκεται η ανάπτυξη εφαρμογών που θα συνδέουν την επιστημονική γνώση με συγκεκριμένες ανάγκες, ενισχύοντας παράλληλα τη συνεργασία πανεπιστημίων, ερευνητικών κέντρων και επιχειρήσεων.
Το επόμενο βήμα είναι η ουσιαστική αξιοποίηση της υποδομής. Η επιτυχία θα φανεί στα ερευνητικά έργα που θα προχωρήσουν, στις εφαρμογές που θα δημιουργηθούν και στις επιχειρήσεις που θα αποκτήσουν πρόσβαση σε δυνατότητες μέχρι πρότινος δύσκολα προσιτές. Εκεί θα κριθεί και το πραγματικό όφελος της επένδυσης για τη χώρα.
