Στα όρια της κατάρρευσης βρίσκεται η τουρκική οικονομία μετά την αιφνίδια αποπομπή του διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας Naci Agbal, μόλις τέσσερις μήνες μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, από το Ερντογάν. Αυτό είχε σαν συνέπεια, σήμερα (22/3), την διακοπή των συναλλαγών στο Χρηματιστήριο της Κωνσταντινούπολης, δύο φορές, μετά την πτώση του γενικού δείκτη πάνω από 7%.
Μετά την τρίτη αντικατάσταση του διοικητή της κεντρικής τράπεζας, σε λιγότερο από δύο χρόνια, η τούρκικη λίρα έφτασε να υποχωρεί έως και 15%. Στη συνέχεια ανέκαμψε περιορίζοντας τις απώλειες της στο 8% έναντι του δολαρίου ΗΠΑ, αφού ο υπουργός Οικονομικών Λούτφι Έλβαν δήλωσε ότι η Τουρκία θα τηρήσει τους κανόνες της ελεύθερης αγοράς.
Ο κ. Naci Agbal, που διορίστηκε τον Νοέμβριο, αύξησε τα επιτόκια για να καταπολεμήσει το ποσοστό πληθωρισμού που ξεπερνά το 15% και είχε ως στόχο να “τραβήξει” τη λίρα πίσω στα ιστορικά χαμηλά επίπεδα. Η απομάκρυνση του ανησύχησε έντονα, τόσο τοπικούς όσο και ξένους επενδυτές, που είχαν χαιρετήσει θετικά την πρόσφατη νομισματική πολιτική του.
Ο διορισμός του Sahap Kavcioglu, πρώην τραπεζίτη και βουλευτή του κυβερνώντος κόμματος, προκάλεσε ανησυχίες για αναστροφή των πρόσφατων αυξήσεων των επιτοκίων.
“Οι αρχές θα έχουν δύο επιλογές, είτε δεσμεύονται να χρησιμοποιήσουν τα επιτόκια για τη σταθεροποίηση των αγορών, είτε επιβάλλουν ελέγχους κεφαλαίου”, δήλωσε ο Per Hammarlund, senior strategist της SEB Research και συμπλήρωσε: “Δεδομένης της ολοένα και πιο αυταρχικής προσέγγισης που υιοθέτησε ο Πρόεδρος Ερντογάν, οι έλεγχοι κεφαλαίου μοιάζουν με την πιο πιθανή επιλογή”.
Η τούρκικη λίρα, ήταν το νόμισμα αναδυόμενων αγορών, με την καλύτερη απόδοση του 2021, έχοντας ανακάμψει σχεδόν το ένα πέμπτο από το χαμηλό έναντι του δολαρίου ΗΠΑ. Την περασμένη εβδομάδα, το τουρκικό νόμισμα αυξήθηκε έντονα αφού ο κ. Agbal αύξησε τα επιτόκια κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες, διπλάσιο από αυτό που περίμεναν οι οικονομολόγοι.
Οι επενδυτές ζητούν αυστηρότερη νομισματική πολιτική στην Τουρκία για να μειωθεί το υψηλό ποσοστό πληθωρισμού, καθώς οι τιμές αυξάνονται ραγδαία στη χώρα.
Σε ανακοίνωση της την Κυριακή, η κεντρική τράπεζα ανέφερε ότι: “θα συνεχίσει να χρησιμοποιεί αποτελεσματικά τα εργαλεία νομισματικής πολιτικής σύμφωνα με τον κύριο στόχο της να επιτύχει μόνιμη πτώση του πληθωρισμού“.
Erdonomics
Ο κ. Kavcioglu είναι ένας ελάχιστα γνωστός καθηγητής τραπεζών και πρώην βουλευτής από το κυβερνών κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης. Συμμερίζεται την ανορθόδοξη άποψη του κ. Ερντογάν ότι τα υψηλά επιτόκια μπορούν να τροφοδοτήσουν τον πληθωρισμό. Το επιτόκιο της Τουρκίας ανέρχεται στο 19%, το οποίο έχει προσελκύσει ξένους επενδυτές να σταθμεύσουν τα μετρητά τους στο νόμισμα.
Ο Jeffrey Halley, senior market analyst της Oanda, δήλωσε ότι ο Πρόεδρος Ερντογάν έχει το δικό του εμπορικό σήμα Erdonomics.
Όπως δήλωσε στο BBC: “Η βασική προϋπόθεση της Erdonomics είναι ότι τα υψηλότερα επιτόκια προκαλούν υψηλότερο πληθωρισμό, μια θεωρία που έρχεται αντιμέτωπη με τη συμβατική οικονομική θεωρία παντού” και σημείωσε “Τα υψηλότερα επιτόκια οδηγούν σε υψηλότερο κόστος δανεισμού που αποτρέπει τους καταναλωτές από υπερβολικές δαπάνες, ενώ ενθαρρύνει τους ανθρώπους να εξοικονομήσουν χρήματα. Ωστόσο, το μειονέκτημα είναι συχνά πιο αργή οικονομική ανάπτυξη”.
Culpanews.gr με πληροφορίες από το BBC
